Từ ngày 20/01/2026, Bộ Tài chính chính thức triển khai tiếp nhận hồ sơ cấp phép cho các tổ chức cung cấp dịch vụ sàn giao dịch tài sản mã hóa theo Quyết định số 96/QĐ-BTC, nhằm thực hiện Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP của Chính phủ về thí điểm thị trường tài sản mã hóa. Đây được xem là dấu mốc quan trọng trong quá trình hình thành khung pháp lý cho thị trường crypto tại Việt Nam, vốn trước đó chủ yếu vận hành trong trạng thái chưa có hành lang pháp lý rõ ràng.
Trong số các doanh nghiệp đầu tiên có động thái cụ thể, CTCP Chứng khoán Kỹ Thương (TCBS) đã hoàn tất và nộp hồ sơ xin cấp phép kinh doanh dịch vụ tài sản số ngay khi cơ chế tiếp nhận chính thức được mở. Theo thông tin công bố, TCBS đã chuẩn bị nền tảng công nghệ, hệ thống vận hành và các quy trình quản trị nội bộ liên quan đến hoạt động tài sản số. Doanh nghiệp này dự kiến quá trình thẩm định và cấp phép có thể hoàn tất trong khoảng ba tháng, tùy thuộc tiến độ xem xét của cơ quan quản lý.
Động thái của TCBS phản ánh sự tham gia nghiêm túc của các công ty chứng khoán lớn vào lĩnh vực tài sản mã hóa, không chỉ dừng ở việc theo dõi thị trường mà đã chuẩn bị đầy đủ về kỹ thuật, pháp lý và quản trị rủi ro để đáp ứng các điều kiện khắt khe của mô hình thí điểm.
Khung điều kiện tham gia: rào cản cao về vốn và quản trị
Theo quy định hiện hành, doanh nghiệp muốn được cấp phép cung cấp dịch vụ sàn giao dịch tài sản mã hóa phải được thành lập tại Việt Nam theo Luật Doanh nghiệp, có vốn điều lệ đã góp tối thiểu 10.000 tỷ đồng, trong đó phần lớn vốn đến từ các tổ chức như ngân hàng, công ty chứng khoán, công ty quản lý quỹ, doanh nghiệp bảo hiểm hoặc công ty công nghệ. Ngoài yêu cầu về vốn, doanh nghiệp còn phải đáp ứng tiêu chuẩn về nhân sự chuyên môn, hệ thống công nghệ, an toàn thông tin, phòng chống rửa tiền, quản trị rủi ro và tuân thủ pháp luật tài chính.
Những điều kiện này cho thấy định hướng của cơ quan quản lý là ưu tiên các tổ chức có năng lực tài chính mạnh, nền tảng quản trị bài bản và khả năng kiểm soát rủi ro, nhằm hạn chế các rủi ro hệ thống trong giai đoạn thí điểm.
10 doanh nghiệp đã hoàn tất pháp nhân, sẵn sàng tham gia thị trường
Bên cạnh TCBS, thị trường ghi nhận một nhóm doanh nghiệp đã thành lập pháp nhân chuyên biệt hoặc tái cấu trúc để sẵn sàng nộp hồ sơ tham gia vận hành sàn giao dịch tài sản mã hóa khi đủ điều kiện. Danh sách các doanh nghiệp này bao gồm:
1. CTCP Sàn giao dịch tài sản mã hóa HD (HDEX) – pháp nhân được thành lập với cơ cấu cổ đông liên quan đến lĩnh vực tài chính – ngân hàng.
2. CTCP Sàn giao dịch tài sản mã hóa VIX (VIEX) – doanh nghiệp gắn với hệ sinh thái Chứng khoán VIX, đã công bố kế hoạch tăng vốn và xây dựng hạ tầng công nghệ.
3. CTCP Sàn giao dịch tài sản mã hóa Techcom (TCEX) – pháp nhân thuộc hệ sinh thái Techcombank, định hướng phát triển sàn giao dịch tài sản mã hóa trong nước.
4. CTCP Sàn giao dịch tài sản mã hóa Việt Nam Thịnh Vượng (CAEX) – doanh nghiệp liên quan đến hệ sinh thái VPBank và VPBankS.
5. CTCP Sàn giao dịch tài sản mã hóa Lộc Phát Việt Nam (LPEX) – pháp nhân mới được thành lập với mục tiêu tham gia thị trường thí điểm.
6. CTCP Công nghệ số SSI (SSI Digital) – đơn vị công nghệ thuộc hệ sinh thái SSI, tập trung vào hạ tầng và dịch vụ tài sản số.
7. CTCP Kinh doanh tiền mã hóa và tài sản mã hóa Vimexchange – doanh nghiệp có vốn điều lệ lớn, được đánh giá sớm đáp ứng điều kiện về vốn.
8. CTCP Sàn giao dịch tài sản mã hóa ứng dụng Blockchain Việt Nam Winamex – pháp nhân tái cấu trúc, định hướng vận hành sàn giao dịch tài sản số.
9. CTCP Dịch vụ tài sản mã hóa Dolphinex – doanh nghiệp đã đổi tên và điều chỉnh ngành nghề kinh doanh liên quan đến tài sản mã hóa.
10. Công ty TNHH Sàn giao dịch tài sản mã hóa Tini (TINI CEX) – pháp nhân mới chuyển đổi mô hình để phù hợp với lĩnh vực sàn giao dịch tài sản số.
Cần lưu ý rằng việc “sẵn sàng” ở đây được hiểu là đã hoàn tất pháp nhân, định hướng ngành nghề và bước đầu chuẩn bị về vốn, hạ tầng hoặc chiến lược, chứ chưa đồng nghĩa với việc đã được cơ quan quản lý cấp phép chính thức.
Tác động và triển vọng
Việc TCBS nộp hồ sơ cùng với sự xuất hiện của hàng loạt pháp nhân chuyên biệt cho thấy thị trường tài sản mã hóa Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuẩn bị nghiêm túc, với sự tham gia của các định chế tài chính truyền thống thay vì chỉ các startup nhỏ lẻ. Nếu quá trình thí điểm được triển khai thuận lợi, các sàn giao dịch được cấp phép có thể góp phần nâng cao tính minh bạch, tăng khả năng bảo vệ nhà đầu tư và giữ dòng vốn giao dịch tài sản số ở lại trong nước.
Tuy nhiên, yêu cầu vốn lớn và tiêu chuẩn quản trị cao cũng đồng nghĩa với việc thị trường sẽ có mức độ tập trung nhất định trong giai đoạn đầu, đặt ra câu hỏi về cạnh tranh, đổi mới và khả năng mở rộng trong các giai đoạn tiếp theo.
Miễn trừ trách nhiệm:
Bài viết này không mang tính chất tư vấn đầu tư. Toàn bộ dữ liệu và thông tin được cung cấp chỉ nhằm mục đích tham khảo và giáo dục. Mọi quyết định đầu tư dựa trên nội dung bài viết hoàn toàn thuộc trách nhiệm của bạn.
